Totoina o faʻi muamua aso o le araisa
Tala Faʻi
O taga o le fua o Mose acuminata . Acuminata o lona uiga o le uumi poʻo le faʻafefeteina, e le o faasino i fua, ae i fugalaau e fananau mai i le fua.
O Antonius Musa o se fomaʻi faapitoa i le emeperoa Roma o Octavius Augustus, ma o ia lea na faʻamaonia mo le faʻaleleia o le totoina o fualaau afu o Aferika mai le 63 i le 14 TLM.
O vaalele a Portugese na aumai ni faʻi i Europa mai Aferika i Sisifo i le amataga o le seneturi lona sefululima.
O le igoa o lona igoa Guinean , lea na avea ma faʻi i le Igilisi, na muamua maua i le lolomiina i le seneturi sefuluiva.
O le uluai faʻi ua faʻaleleia ma faʻaaogaina talu mai aso anamua, e oʻo lava i le taimi muamua o le tafaogaina o le araisa. E ui o le faʻi na olaola i Aferika, o ona tupuaga o loʻo taʻua o East Asia ma Oceania.
O le faʻi na aveina e leila i le Canary Islands ma West Indies, ma iu ai ina faia i North America ma le faifeau Sepania o le Friar Tomas de Berlanga.
Faʻi suamalie o mutants
O nei faʻailoga faasolopito e le o le lanu samasama fiafia lea tatou te iloa i le aso, ae o le lanu mumu ma le lanu meamata , lea e masani ona taʻua o laau toto e iloagofie ai mai le ituaiga suamalie.
O le manulele samasama samasama o se faʻalavelave masani o le kukaina o faʻi, na maua i le 1836 e le Jamaican Jean Francois Poujot, o le na maua se tasi o faʻi i luga o lana togalaau na fua mai fua samasama nai lo le lanumeamata poʻo le mumu.
I le tofoina o le mea fou na maua, na ia iloa ai e suamalie i lona tulaga masani, e aunoa ma le manaʻo e kuka. Sa vave ona ia totoina lenei ituaiga suamalie.
E lei pine ae o mai i latou mai le Caribbean i New Orleans, Boston, ma Niu Ioka, ma sa manatu i latou o se togafitiga matautia, na aina i luga o se ipu e faaaoga ai le naifi ma le vavae.
O faʻi suamalie uma o le ita i le 1876 Philadelphia Centennial Exposition, faʻatau atu mo le sili atu i le sefulu senitene taitasi.